Yusuf ÇOTUKSÖKEN

"Ziya Gökalp'ın Düşünce Dünyası"


Tarihçi Kitabevi, Moda


Söyleşi Tarihi: 19 Nisan 2025 Cumartesi | 16.00

Yusuf ÇOTUKSÖKEN, Türk dili ve edebiyatı araştırmacısı, öğretim görevlisi (doğ. Eskişehir, 20 Nisan 1947). İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nü bitirdi (1970). Yüksekokul (Özel Kadıköy Mimarlık ve Mühendislik Yüksekokulu, 1970-71), lise (Darüşşafaka ve Saint-Joseph liseleri, 1971-1980) Türk dili ve edebiyatı öğretmeni; üniversitelerde (İstanbul, Beykent, Maltepe, Yeditepe üniversiteleri) öğretim elemanı, bölüm başkanı, rektörlük danışmanı olarak çalıştı (1980-2018). Türklere Türkçe, edebiyat, sözlü ve yazılı anlatım, çağdaş şiir, ses ve konuşma, Osmanlıca, yabancılara lisans ve lisansüstü düzeyinde Türkçe dersleri verdi. Atatürk'ün Türk Dil Kurumu’nun üyesiydi (1978-1983). 1996'dan beri Dil Derneği'nin üyesidir. Uzmanlık alanları Türk dili (Türkiye Türkçesi), Türk edebiyatı, çocuk ve gençlik edebiyatı, yazım ve sözlükçülük. Bu alanlarda derleme, inceleme, bilimsel bildiri vb türlerde çalışmaları (yazı ve kitap) yayımlandı. Değişik ansiklopedilere (Meydan-Larousse, AnaBritannica, Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi, Genel Kültür Ansiklopedisi, Gelişim-Hachette, Tema-Larousse, Axis, vd) yazılarıyla katkıda bulundu. Değişik gazete (Cumhuriyet, Güneş, Günaydın Marmara, vb) ve dergilerde (Varlık, Gösteri, Milliyet Sanat, Türk Dili, Çağdaş Türk Dili, İnsancıl, Kar, Temrin, vb) değişik türlerde (deneme, inceleme, şiir, dil vb) yazıları yayımlandı. Dil, yazın, kültür, sanat v.b. konularda incelemeler, denemeler, şiirler, özsözler (aforizmalar) yazıyor.

Başlıca Yapıtları
Atasözlerimiz (1979 1994);
Deyimlerimiz (1988-1994);
Denemenin Kıyılarında (deneme, 1992-2015),
Türkçe Anlamdaşlar ve Karşıtanlamlılar Sözlüğü (1992-2012),
Nasrettin Hoca Fıkraları (1996),
Uygulamalı Türk Dili (2002-2015);
Türkçe Üzerine-Denemeler ve Eleştiriler I (2002);
Bir Tebessüm Edelim Canlara (Bektaşi fıkraları, 2004),
Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü (2005),
Türkçe Yazım Kılavuzu (2005),
Dilce (deneme, 2009),
Uygulamalı Türkçe Yazılı ve Sözlü Anlatım (2010 2018),
Yapı ve İşlevlerine Göre Türkiye Türkçesi’nin Ekleri (2011),
Türk Dili ve Edebiyatı Terimleri Sözlüğü (2012),
Yaşamın İçine Yolculuk (deneme, 2015),
Aforizmalar-Özsözler/ Özdeyişler (2018),  
Atasözleri Sözlüğü (Kemal Bek ile, 2022-2024),
Deyimler Sözlüğü (Kemal Bek ile, 2022-2024),
Ezgilenir sevgiler (şiirler, 2023),
Türkçe Sözlük (çocuk ve gençler için, 2024) vd.
Ziya Gökalp’ın kitaplarını yayıma hazırladı (Türkçülüğün Esasları [Mahir Ünlü ile] , Türk Uygarlığı Tarihi, Türk Töresi, Türkleşmek, İslamlaşmak, Çağdaşlaşmak, Doğru Yol vb). Değişik dergilere, ortak çalışmalara, armağan kitaplara (Yusuf Atılgan, İoanna Kuçuradi, Betül Çotuksöken, Ömer Demircan, Atila Jorma, Nuran Yıldırım, vb) bilimsel yazılarıyla katkıda bulundu; çeşitli projelerin (“Anadolu liselerinde dil kültür sorunları” [Prof.Dr. Meral Alpay yönetiminde, basımı 1995], “MEF Okulları Türkçe ve Edebiyat Programı”-Oya Adalı ile [1997-2002]) hazırlanışına katıldı.

Ödülleri: Beşir Göğüş (eğitime katkı), Truva Folklor (Nasrettin Hoca, inceleme, halkbilim), Dil Derneği (Türkçeye katkı), Türk Dili (Tüyap), “Kar” dergisi (deneme), Art Shop Yayıncılık (deneme), vd.