138. Söyleşi: TANER TİMUR - Amerika'nın Keşfi ya da Tarihi Nasıl Okumalıyız?

Taner Timur Kimdir?

Taner Timur, Üniversite eğitimini Ankara Üniversitesi (AÜ) Siyasal Bilgiler Fakültesi (SBF)’nde tamamladı . SBF’deki yılları Timur için son derece ufuk açıcı olmuştur. Taner Timur bunun nedeninin derslerden çok SBF’deki atmosferin olduğunu vurguluyor.  “Tarihimizin en özgür dönemlerinden birini yaşıyorduk. Bir kısım hocalarımızın çıkardığı Forum dergisi de kısmen bu özgürlüğün ürünüydü, kısmen de bu özgürlüğü pekiştirmeye çalışıyordu. O zamanlar hepimiz ‘Forumcu’yduk”.

Timur 1958’de fakülteyi bitirdikten sonra Anayasa Hukuku Kürsüsü’ne asistan olur ve 1959 ile 1962 yılları arasında doktora tezini verir ve Yön Dergisi’nde yazmaya başlar. 1962 sonlarında Rockefeller bursuyla Paris’e giden Timur, burada yaşadığı “kültür şoku” ile tarihe yönelir. Timur 1964 sonbaharında Türkiye’ye döner ve doçentlik tezi için “Türk Devrimi’nin Tarihi Anlamı ve Felsefi Temeli”  konusunu seçer .

Doçent olduktan sonra fakültede “Türk Siyasal Hayatı” isimli yeni bir kürsü açılınca Timur buraya geçer; zamanın kürsü başkanı Şerif Mardin  Boğaziçi Üniversitesi’ne gidince kürsü yönetimini üstlenir. 12 Mart darbesinin yarattığı uzun süreli baskı ortamı dolayısıyla 1970’ler Timur için “kaybolmuş yıllar” olur. Taner Timur bu dönemde, 1974-1977 arası Fransa’da geçirdiği üç yılı ayrı tutuyor: “Bu yıllarda Paris’te Fransız Ulusal Kitaplığı’nı karargâh edindim ve her gün muntazaman orada çalışarak klasik dönem Osmanlı toplumunun üretim biçimini kavramaya çalıştım. Bu da profesörlük tezim oldu ve 12 Eylül’den bir ay kadar önce profesörlük sıfatı kazandım.”

1980 ile 1992 arasındaki yılları Paris’teki Ulusal Kitaplık’ta geçirir. Ulusal Kitaplık’ta “sabahtan akşama” çalıştığı bu yıllar, bir üniversiteye bağlı olmamasına rağmen, onun “en verimli” yılları olur. 1992 yılında Türkiye’ye, eski fakültesine döner. 2002 yılında emekli olur.

Taner Timur daha önce de 12 Mart 2011 ve 3 Mart 2012 tarihlerinde Kitabevimizin konuğu olmuş, "Türkiye’de Askeri Müdahaleler ve Demokrasi" ve  "Laiklik ve Demokrasi" başlıklı söyleşiler gerçekleştirmiştir.

 

Eserleri

  •     AKP'nin Önlenebilir Karşı Devrimi, Yordam Kitap, İstanbul, 2014
  •     Osmanlı Toplumsal Düzeni, İmge Kitabevi, Ankara, 2010, 5. Basım.
  •     Osmanlı Çalışmaları İlkel Feodalizmden Yarı Sömürge Ekonomisine, İmge Kitabevi, Ankara, 2010, 4. Basım.
  •     Türk Devrimi ve Sonrası, İmge Kitabevi, Ankara, 2008, 6. Basım.
  •     Küreselleşme ve Demokrasi Krizi, İmge Kitabevi, Ankara, 1996, 1.Basım.
  •     Osmanlı Kimliği, İmge Kitabevi, Ankara, 2010, 5. Basım.
  •     Toplumsal Değişme ve Üniversiteler, İmge Kitabevi, Ankara, 2000, 1. Basım.
  •     Sürüden Ayrılanlar Siyasal İktidar Aydın Tarih ve Özgürlük, İmge Kitabevi, Ankara, 2000, 1. Basım.
  •     Türkiye’de Çok Partili Hayata Geçiş, İmge Kitabevi, Ankara, 2003,  3. Basım.
  •     Osmanlı Türk Romanında Tarih, Toplum ve Kimlik, İmge Kitabevi, Ankara, 2002, 2. Basım
  •     Türkiye Nasıl Küreselleşti ? İmge Kitabevi, Ankara, 2004, 1.Basım.
  •     Felsefi İzlenim Sartre, Althusser, Foucoult, Derrida, İmge Kitabevi, Ankara, 2005, 1. Basım.
  •     Yakın Osmanlı Tarihinde Aykırı Çehreler, İmge Kitabevi, Ankara, 2006, 1. Basım.
  •     Marksizm, İnsan ve Toplum, Yordam Kitap, İstanbul, 2007, 1.Baskı.
  •     1915 ve Sonrası Türkler ve Ermeniler, İmge Kitabevi, Ankara, 2000, 3.Basım.
  •     Habermas’ı Okumak, Yordam Kitap, İstanbul, 2008, 1. Basım.
Soylesi Tarihi: 
Cumartesi, 29 Kasım, 2014